Open Stal ziet Abraham en oude bekenden

Een compleet nieuwe Open Stal kunstroute werd zaterdag geopend. Vanwege corona kon de negenenveertigste editie niet doorgaan vorig jaar. Speciaal daarvoor gemaakte werken waren niet te zien. Zijn ook nooit te zien, want het thema was toen Imagine! Vrede, vrijheid en verdraagzaamheid, over de 75 jaar bevrijding. Een thema waar je nu niet meer mee aan kunt komen, vond de organisatie. Dus werd een compleet nieuwe editie voorbereid, die van het 50-jarig bestaan.

Werk van Peter Gentenaar in de Bonifatiuskerk.

Werk van Peter Gentenaar in de Bonifatiuskerk. FOTO RENS HOOYENGA

Er zijn reünies met oud-deelnemers maar ook speciaal voor deze eiditie gemaakte augmented reality. En er werd uitgepakt tijdens de opening. Na een welkomstwoord door voorzitter Peter Hiemstra opende Commissaris van de Koning Arno Brok zaterdagmiddag de vijftigste Open Stal. Nu de muziekoptredens door de coronaregels niet doorgaan drukte CdK Brok op één toets van het accordeon van voorzitter Peter Hoekstra, waarmee de opening een feit was. Vooraf trad dichter/schrijver Johan Veenstra op. Dat de bezoeker na een jaar stilte stond te popelen, werd duidelijk bij de kiosk: na de opening stond er al een rij voor de kassa.

Oudste kunstroute

Voor het eerst werd de kunstroute in 1971 georganiseerd. Het was een expositie van drie kunstenaars die in de ‘Doorreed’ van het Wapen van Weststellingwerf, nu Theatercafé Le Brocope, hun werk toonden. Vijftig jaar later is Open Stal de oudste kunstroute van Nederland. Met behulp van vrijwilligers uit Oldeberkoop en ver daarbuiten is al die jaren gezorgd voor continuïteit en uitbreiding van de kunstroute.

De route start in schuur De Weger, waar Avantia Damberg een serie van vijftien porseleinen vazen toont. De beschilderingen op de vazen staan in het teken van de Decembermoorden. Een onderwerp dat haar sinds 2017 bezighoudt.

Wie het erf bij boerderij Hof oploopt, wordt verwelkomd door een naakte man op een grote, cortenstalen kist. Aap dood Mies staat erop geschreven. Een werk van Jan Ketelaar met bijbehorend gedicht, die staat beschreven in de catalogus. Vergeet niet om ook een kijkje in de boerderij te nemen.

Familiealbum

In kunstruimte Hiemstra exposeren meerdere kunstenaars, waaronder Geertje de Boer. Ze zoekt sinds enkele jaren naar haar familiegeschiedenis en ontdekte verschillende verhalen. In haar laatste werk gebruikt de kunstenares foto’s uit haar familiealbum van wie ze de naam en de geschiedenis niet kent. Door diverse technieken en materialen geeft ze de portretten nieuw leven.

Geen letterlijke vertalingen van mannelijke modellen, maar persoonlijke interpretaties van Philippe Timmermans zijn te vinden in de naastgelegen binnentuin.

Poppenhuis

Loop van papiersculturen in de Bonifatiuskerk naar een kudde van allerlei paarden die in verschillende kleuren en groottes in de tuin van Vredewoud graast. Loop je het pand van de Schrieversronte binnen, dan begint Johan Veenstra voor te lezen. Een video-installatie zorgt voor continu beeld en geluid en aan het eind van de route verkoopt Veenstra zelf enkele eigen werken, maar ook andere Stellingwerfse uitgaven. Basisschool De Tjongeling is gekraakt door dieren, althans, in een poppenhuis van enkele verdiepingen zijn tal van kamers ingericht. Je kunt er uren naar kijken.

Wie de MeJander binnenstapt ziet honderden witte poppen aan het plafond hangen. Een rondreizend kunstwerk in crisistijd. Een vertrek verder toont vijf portretten van Oldeberkopers. Krachtig en fier, kwetsbaar en licht. Deze vijf personen hebben zich jarenlang ingezet voor Open Stal. Ze werden gefotografeerd door Menno de Boer als eerbetoon.

CAV-fabriek

Centraal in de CAV-fabriek staat een metershoog en -breed beeld van Hans Rikken, geïnspireerd op het gedrag van de zwarte reiger die zijn vleugels in een cirkel vouwt om schaduw te creëren waar vissen op af komen. Andere imposante beelden zijn van Gertjan Evenhuis en Gerhard Lentink, die samen eveneens een serie fotopanelen tonen. Daarnaast hangt er onder meer een bijzondere installatie van Johannes Langkamp, bestaande uit een groot bewegend stuk papier op een metalen buis. Een intrigerend object, waarbij van het geluid een hypnotiserende werking uitgaat.

SoundscapeOver geluid gesproken. Peter Veen laat niks indrukwekkends zien, maar horen. In het Molenbosch klinkt zijn soundscape met het geluid van vogels die op de rode lijst staan. Hij heeft ze gemonteerd volgens het basisthema 3x kort, 3x lang, 3x kort, de morsecode SOS. ‘Want als er niks verandert, dan hoor je de zang van deze vogels binnenkort niet meer in de vrije natuur’, is zijn boodschap.

Wat de toekomst mogelijk nog meer inhoudt, komt aan bod in de app van computeranimatiestudio Happy Ship, die hoort bij een beeldend/poëzieproject. Zes kunstenaars hebben een werk beschikbaar gesteld dat is gefotografeerd en op een kaart gezet. Ook zijn er zes gedichten van evenzoveel. Voor 5 euro kopen bezoekers een mapje, waarin ze deze kaarten kunnen verzamelen. Ze liggen op de route door Oldeberkoop in lessenaars, en daar in de buurt hangt of staat één van de betreffende kunstwerken. De app biedt de bezoeker ter plekke, via augmented reality (toegevoegde werkelijkheid), een ‘zinsbegoochelende ervaring’.

Een kleine greep uit een nog veel diversere kunstroute. 23 locaties met vijftig kunstenaars, die de zintuigen strelen, allemaal op hun eigen manier.